تتر چیه و چرا قیمتش توی ایران با دلار آزاد فرق داره؟

اگه تازه وارد بازار ارز دیجیتال شدید، احتمالاً اولین چیزی که خریدید تتر بوده. خیلی‌ها USDT رو «دلار دیجیتال» می‌دونن و پس‌اندازشون رو بهش تبدیل می‌کنن. ولی سؤالی که زیاد پیش میاد اینه: اگه این توکن همیشه ۱ دلاره، چرا قیمتش توی صرافی ایرانی با قیمت دلار آزاد فرق داره؟ توی این مطلب ساده توضیح میدیم این استیبل‌کوین چیه، قیمتش از کجا میاد و قبل از خریدنش چه ریسک‌هایی رو باید بدونید.

تتر یعنی چی؟

USDT یک استیبل‌کوین است. استیبل‌کوین یعنی ارز دیجیتالی که قرار نیست قیمتش مثل بیت کوین بالا و پایین بره؛ هدفش اینه که همیشه نزدیک یه دارایی ثابت، اینجا ۱ دلار آمریکا، بمونه.

روش کارش ساده‌ست: شرکت Tether برای هر USDT که منتشر می‌کنه، اعلام می‌کنه معادلش دارایی ذخیره داره؛ بیشترش اوراق خزانه‌ی آمریکا و پول نقد. گزارش این ذخایر رو هم به‌صورت دوره‌ای توی صفحه‌ی شفافیت خودش منتشر می‌کنه. پس وقتی USDT می‌خرید، در واقع یه توکن دارید که صادرکننده‌ش قول داده پشتش ۱ دلار ذخیره هست.

چرا قیمت تتر با دلار آزاد فرق داره؟

توی بازار جهانی، قیمت USDT تقریباً همیشه بین ۰.۹۹۸ و ۱.۰۰۲ دلاره. ولی توی ایران ما اون رو با تومن می‌خریم، نه با دلار. قیمتش به تومن توی صرافی‌های ایرانی از عرضه و تقاضای خود همون صرافی‌ها میاد.

مثلاً توی شهریور ۱۴۰۵ قیمت تتر توی صرافی‌های ایرانی حدود ۲۲۸,۸۰۰ تومن بود و دلار آزاد حدود ۲۳۱,۵۰۰ تومن؛ یعنی تتر حدود ۱.۲ درصد ارزون‌تر. این فاصله چند تا دلیل داره:

• محدودیت برداشت: تبدیل USDT به ریال و برداشتش از صرافی همیشه سریع و بی‌دردسر نیست؛ این باعث میشه خریدارها کمی تخفیف بخوان.
• کارمزد: خرید، فروش و انتقال هر کدوم کارمزد دارن که روی قیمت اثر می‌ذاره.
• هیجان بازار: وقتی خبری باعث ترس میشه و همه می‌خوان سریع دلار دیجیتال بخرن، قیمتش ممکنه حتی از دلار آزاد هم بالاتر بره.

قیمت لحظه‌ای رو می‌تونید توی صفحه‌ی قیمت تتر به تومان و قیمت دلار مقایسه کنید.

شبکه‌های انتقال؛ جایی که بیشترین اشتباه اتفاق می‌افته

USDT روی چند بلاکچین مختلف منتشر شده. رایج‌ترین‌هاش ایناست:

مهم‌ترین قاعده: شبکه‌ی مبدأ و مقصد باید یکی باشه. اگه از شبکه‌ی TRC20 برداشت کنید ولی آدرس مقصد مال شبکه‌ی ERC20 باشه، ممکنه پولتون برنگرده. قبل از هر انتقال بزرگ، اول یه مبلغ کوچیک مثل ۱۰ USDT امتحان کنید.

ریسک‌های تتر که کمتر درباره‌شون صحبت میشه

1. از دست دادن برابری با دلار: توی دوره‌های بحرانی بازار، قیمت USDT برای مدت کوتاهی زیر ۱ دلار رفته. مثلاً در ماه مه ۲۰۲۲ برای چند ساعت تا حدود ۰.۹۵ دلار هم پایین اومد.
2. مسدود شدن آدرس: شرکت Tether می‌تونه آدرس‌های مشخصی رو مسدود کنه. با توجه به تحریم‌ها، این برای کاربرای ایرانی یه ریسک جدیه و بهتره همه‌ی پس‌اندازتون روی یک آدرس نباشه.
3. ریسک صرافی: هر USDT که توی صرافی نگه می‌دارید، در واقع دست صرافیه. اگه صرافی مشکل پیدا کنه یا دسترسی شما محدود بشه، به پولتون دسترسی ندارید.
4. تورم دلار: USDT شما رو از تورم تومن حفظ می‌کنه، ولی خود دلار هم تورم داره. پس وسیله‌ی حفظ ارزشه، نه سودآوری.

قبل از خرید تتر این چک‌لیست رو مرور کنید

1. قیمت رو با دلار آزاد مقایسه کنید. اگه قیمت USDT توی صرافی بیشتر از ۳ درصد بالاتر از دلار آزاده، احتمالاً بازار هیجانیه و بهتره صبر کنید یا خریدتون رو چند مرحله‌ای کنید.
2. کارمزد رو کامل حساب کنید. کارمزد خرید، کارمزد برداشت و کارمزد شبکه رو با هم جمع کنید. برای مبلغ‌های کوچیک، کارمزد ثابت شبکه می‌تونه چند درصد مبلغ بشه.
3. احراز هویت و محدودیت برداشت صرافی رو بدونید. بعضی صرافی‌ها برای برداشت ریالی سقف روزانه دارن؛ اگه یه روز بخواید سریع بفروشید، این سقف مهمه.
4. برای نگهداری طولانی، کیف پول شخصی رو در نظر بگیرید. کیف پولی که کلید خصوصیش دست خودتونه، ریسک صرافی رو حذف می‌کنه؛ ولی مسئولیت نگهداری کلید هم با خودتونه.

تتر رو برای چی استفاده کنیم؟

• پارک کردن پول بین معامله‌ها: وقتی از یه معامله خارج میشید و منتظر فرصت بعدی هستید، نگه داشتن USDT نوسان کمتری از بقیه‌ی ارزها داره.
• معامله‌ی جفت‌ارزها: بیشتر معاملات کریپتو توی دنیا با تتر انجام میشه، مثل بیت کوین به تتر.
• انتقال سریع: جابه‌جایی بین صرافی‌ها با USDT معمولاً سریع‌تر و ارزون‌تر از ارزهای دیگه‌ست.

اگه با استیبل‌کوین معامله می‌کنید، حتماً قبلش مطلب مدیریت سرمایه و ریسک در ترید رو بخونید. برای آشنایی با اینکه ابزارهای هوشمند چطور توی بازار کریپتو کمک می‌کنن، مطلب هوش مصنوعی در ترید ارز دیجیتال رو هم ببینید. سیگنال‌های کریپتوی ملو هم با کارنامه‌ی کامل توی بخش سیگنال ارز دیجیتال هستن.